Πως παρεμποδίζεται η ανταγωνιστικότητα σε μια χώρα

α) Στην κοινή αντίληψη που έχει η κοινωνία γι’ αυτήν
β) Στην προβληματική κατανόηση και αποδοχή της ανταγωνιστικότητας εκ μέρους μερίδας των οικονομολόγων καθώς επίσης της γενικότερης αντίδρασης των κοινωνικών ομάδων, κομμάτων της έλλειψης πολιτικής βούλησης εκ μέρους της κυβέρνησης για μια ευρύτερη ανταγωνιστικότατα επειδή θα επηρεάσει άμεσα την κυβερνητική πολιτική και οικονομική δραστηριότητα και εθνική οικονομία λόγω του γεγονότος απουσιάζει η μακροχρόνια προοπτική και ωφελιμότητα που θα έχει στην εθνική οικονομία και κοινωνική ευημερία.

Εκτός των ανωτέρω ο πατέρα της σύγχρονης οικονομίας Adam Smith αναπτύσσει την ωφελιμότητα της ανταγωνιστικότητας που θα πρέπει να κατανοηθεί ως ένα χρήσιμο εργαλείο για την ευημερία της κοινωνίας επειδή δεν είναι ανταγωνιστική αλλά συναγωνιστική.

Η διεξαγόμενη σήμερα ανταγωνιστικότητα από τις επιχειρήσεις και επιχειρηματίες στηρίζεται στην αντιζηλία, αντιπαλότητα και σύγκρουση αντί να επικεντρώνεται στην ορθολογική και ψύχραιμη συμπεριφορά που θα οδηγά στην ικανοποιητική κερδοφορία και στην μακροημέρευση των επιχειρήσεων.

Όλα αυτά θα προέλθουν (α) από την μακρόχρονη ικανοποίησης των πελατών και (β) από τον δημιουργικό συναγωνισμό των επιχειρήσεων.

Ο αναφερόμενος ανταγωνισμός οφείλεται

α) στον αριθμό των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται σ’ ένα κλάδο και
β) εάν αυτές είναι ολιγοπωλιακές ή μονοπωλιακές όπου ο ανταγωνισμός είναι περιορισμένος ή σχεδόν ανύπαρκτος.

Όπως λειτουργά σήμερα ο ανταγωνισμός στις πλείστες χώρες καθώς και στην δική μας πατρίδα έχει σαν βάση την μικροοικονομική θεωρία που έχει σαν πρότυπο την διαμόρφωση των τιμών στις διαφορές δομές των αγορών λόγω των διαφορετικών συνθηκών ανταγωνισμού (συναγωνισμού).

Με τον σύγχρονο τρόπο που θα πρέπει να διεξάγεται ο ανταγωνισμός ασχολήθηκε εκτεταμένα ο διακεκριμένος καθηγητής της επιχειρηματικής στο Harvard Business School Michael Porter που τονίζει πως οι σύγχρονες αντιλήψεις θα πρέπει να στρέφονται στην ανάδειξη της εθνικής οικονομίας και πως το κράτος θα πρέπει να ξεφύγει από την θεωρία του μερκαντιλισμού που ήταν η κύρια θεωρία για πάρα πολλούς αιώνες και οδηγούσε σε πολεμικές συγκρούσεις.

Σήμερα οι επιχειρήσεις και επιχειρηματίες υιοθετούν τις θέσεις του Michael Porter και την στρατηγική του ανταγωνισμού αναλαμβάνει ο επιστημονικός τομέας του Marketing.

Όπως επεξηγείται ο μερκαντιλισμός (εμποροκρατία) ξεκινά από την αρχαιότητα και κρατά για αρκετούς αιώνες μέχρι τα μέσα του 19^ου αιώνα και έρχεται σε σύγκρουση με την οικονομική θεωρία του Adan Smith που ασχολείται με τον πλούτο των εθνών που διαφωνεί με τον τρόπο ρύθμισης και ελέγχου των αγορών και του ανταγωνισμού με κρατική παρέμβαση και πως ο πλούτος ενός κράτους είναι η ποσότητα χρυσού και λοιπών μετάλλων που κατέχει.

Χρυσός και άλλα πολύτιμα μέταλλα χρησιμοποιείτο σαν διεθνές μέσο πληρωμών και πως στόχος κάθε κράτους ήταν να αποκομίζει περισσότερο χρυσό σε βάρος των εμπορικών εταίρων του από εξαγωγές δικών του προϊόντων και υπηρεσιών που πολλές φορές τις επιδοτά και αποθαρρύνει τις εισαγωγές με υψηλούς δασμούς και υιοθετεί μέτρα προστασίας της εγχώριας παραγωγής.

Η σύγχρονη οικονομική επιστήμη δια των Adam Smith και David Ricardo τονίζουν πως το διεθνές εμπόριο ωφελεί τους εμπορικούς εταίρους επειδή κερδίζουν όλοι εμπορευόμενοι και αυξάνει τον πλούτο των Εθνών και συμβάλλει στην συνολική ζήτηση των εγχώριων παραγόμενων προϊόντων και υπηρεσιών.

Με τα αναφερόμενα επηρεάζονται:- παραγωγή, απασχόληση, κοινωνική ευημερία, οικονομική ορθολογική ανάπτυξη, κατανομή πλούτου και Α.Ε.Π. και με αυτά συμφωνούν και υιοθετούν οι νεομερικαντιλιστές.

Στην εποχή που διανύουμε το συμπέρασμα που βγαίνει είναι πως η συναγωνιστικότητα σε επίπεδο επιχείρησης και εθνικής οικονομίας ή κράτους συνέβαλε θετικά στην σωστή κατανόηση της ανταγωνιστικότητας και έχει θετική χροιά επειδή ο ανταγωνισμός μεταξύ των επιχειρήσεων έχει αναληφθεί από τα τμήματα του Marketing, τις σχολές επιχειρήσεων και τα ινστιτούτα ερευνών.

Η ανταγωνιστικότητα μεταξύ των κρατών σχετίζεται άμεσα με το ισοζύγιο πληρωμών, τις εξωτερικές συναλλαγές και αυτή η ανισορροπία αποδίδεται στις τιμές, μισθούς, παραγωγικότητα, προοπτικές ανάπτυξης, καθώς επίσης στην μακροοικονομική πολιτική που υιοθετείται και ποιοι τομείς αξιοποιούνται και σε ποιο επίπεδο και ποια πολιτική υιοθετείται στην συναλλαγματική ισοτιμία.

Για να πορευθεί μια χώρα στον ορθό ανταγωνισμό και συναγωνισμό θα πρέπει να εκλείψουν η διστακτικότητα εκ μέρους κυβέρνησης, η αντιπαράθεση μεταξύ των κομμάτων και κοινής γνώμης καθώς επίσης η συμπόρευση της οικονομικής επιστήμης και οικονομολόγων που θα εκθειάζουν των ωφελημάτων μιας τέτοιας μεταρρύθμισης προς όφελος του συνόλου της εθνικής οικονομιας και κοινωνίας.