Της Λιάνας ΚΑΝΕΛΛΗ*
Ο πόλεμος είναι βάρβαρο πράγμα. Κι οι λαοί το ξέρουν. Από τότε που υπάρχουμε. Ο βρώμικος πόλεμος δεν είναι περισσότερο ή λιγότερο βάρβαρος. Είναι όμως αυτός που στη συλλογική μνήμη κι εμπειρία είναι συνυφασμένος με τη διαστροφή και την κακοβουλία μέσων και ανθρώπων. Απ΄ τα αέρια μουστάρδας του πρώτου παγκόσμιου ως αυτά των φούρνων του δεύτερου, κι από τα βασανιστήρια του μεσαίωνα ως αυτά του Αμπου Γκράιμπ, κι απ΄ τον Ηρώδη ως τους μαζικούς ακρωτηριασμούς του Βελγικού Κογκό και τα βυζαντινά παλουκώματα. Ο βρώμικος πόλεμος είτε κρίνεται από τη μαζικότητα της σφαγής είτε από το αποτύπωμα πάνω σε καθένα ανθρώπινο σώμα του απόλυτου κακού του ανθρώπινου μυαλού.