Λίγο πριν τη Γενεύη

Εδώ και λίγα χρόνια, ένα νέο στοιχείο έχει προστεθεί στη γεωπολιτική, γεωστρατηγική και γεωοικονομική σημασία της Κύπρου. Η ανακάλυψη υδρογονανθράκων στην ΑΟΖ της Κυπριακής Δημοκρατίας. Το γεγονός δε, ότι οι περιοχές των κοιτασμάτων γειτνιάζουν συναπτώς με τις περιοχές ενεργειακών αποθεμάτων των ΑΟΖ της Αιγύπτου, του Ισραήλ και του Λιβάνου λειτουργεί ως προστιθέμενη αξία και συγκριτικό πλεονέκτημα στο ρόλο και στη σημασία της Κύπρου στους  ενεργειακούς σχεδιασμούς και εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή.

Περαιτέρω αναβάθμιση της σημασίας της Κύπρου, αποτελεί η συμμετοχή της στην Ε.Ε., αφού η τελευταία μπορεί να προωθεί τις συνεργασίες της προς τα Νοτιοανατολικά μέσω ενός κράτους – μέλους της.

Βέβαια δεν χρειάζεται να επισημανθεί το αυτονόητο και πασιφανές. Ότι δηλαδή η σημασία της Κύπρου συρρικνώνεται και υποβαθμίζεται από τα επαχθή βάρη που συνιστούν τόσο η συνεχιζόμενη κατοχή του 37% των εδαφών της από την Τουρκία όσο και από τη διατήρηση των «κυρίαρχων» στρατιωτικών Βρετανικών Βάσεων και την ιδιότητα της Βρετανίας ως εγγυήτριας δύναμης.

Η απαλλαγή της Κύπρου από αυτά τα δύο επαχθή βάρη, αποτελεί προϋπόθεση για να μπορέσει να αξιοποιήσει την κρίσιμη γεωγραφική της θέση και τα συνακόλουθα συγκριτικά της πλεονεκτήματα.

Η Τουρκία ωστόσο παρά την παραίτηση της από οποιαδήποτε «δικαιώματα της» στην Κύπρο με βάση τη Συνθήκη της Λωζάνης, δολίως αφέθηκε να επανέλθει ως ενδιαφερόμενο μέρος από δικές μας άσοφες και αλόγιστες συμπεριφορές εθνικής απερισκεψίας και απρονοησίας, της Κύπρου και της Ελλάδας. Με αφετηρία τη δεκαετία του 1950, τις συμφωνίες Ζυρίχης και Λονδίνου και τη μεγάλη προδοσία του πραξικοπήματος του Ιουλίου του 1974.

Η τελευταία προσπάθεια λύσης του Κυπριακού προβλήματος κορυφώνεται με τη συνάντηση της Γενεύης. Με επί της διαδικασίας αλλά και της ουσίας ασάφειες και αλληλοσυγκρουόμενες απόψεις να δημιουργούν νεφελώδη εικόνα τόσο για τη σύνθεση της «διάσκεψης» της 12ης Ιανουαρίου, όσο και για την ημερήσια διάταξη των προς συζήτηση θεμάτων.

Το μέγα θέμα ωστόσο που προβάλλει, ως καθήκον της Κύπρου και της Ελλάδας, πέραν των όχι ήσσονος σημασίας συνταγματικών και άλλων εσωτερικών πτυχών του Κυπριακού, είναι κατά πόσον η Τουρκία και η Βρετανία θα εξακολουθήσουν να έχουν επικυρίαρχο ρόλο στις Κυπριακές εξελίξεις. Ως «εγγυήτριες» δυνάμεις, κατά άμεσο ή έμμεσο τρόπο. Αν η στρατηγική θέση της Κύπρου θα εξακολουθήσει να αφήνεται προς αξιοποίηση, καθ’ οιονδήποτε τρόπο, στην τουρκική και βρετανική κηδεμονία, το ζοφερό μέλλον θα είναι προδιαγεγραμμένο.

Οι ευθύνες Ελλάδας και Κύπρου στη  Γενεύη  είναι συνακόλουθα βαριές. Καθώς το αξίωμα ότι η ιστορία είναι αμείλικτη και τιμωρός όταν αυτοί που τη διαμορφώνουν, αποδεικνύονται ανεπίδεκτοι της διδαχής της.

* τέως Πρόεδρος Βουλής των Αντιπροσώπων