Για ακόμη μία χρονιά, τα εναπομείναντα γηραλέα πρώην μέλη των λετονικών  Waffen SS και των σημερινών νοσταλγών του ναζισμού παρέλασαν στην πρωτεύουσα της Λετονίας, Ρίγα, προκαλώντας τα αντιφασιστικά αισθήματα των λαών της Ευρώπης, που πλήρωσαν βαρύτατο φόρο αίματος για τη νίκη ενάντια στον φασισμό.

Η επιλογή της συγκεκριμένης μέρας για την ναζιστο-παρέλαση δεν είναι τυχαία. Στις 16 Μάρτη του 1944, δύο μεραρχίες των λετονικών  SS, προσπάθησαν να σταματήσουν προελαύνοντα τμήματα του Κόκκινου Στρατού στο ποταμό Βελίκαγια.

Η πρώτη ναζιστο-παρέλαση έγινε στην μετασοβιετική Ρίγα το 1994.  Από το 1998 λαμβάνει χώρα υπο την αιγίδα του λετονικού κράτους με σχετικό νόμο μάλιστα.

Η Λετονία, όπως και οι άλλες δύο χώρες της Βαλτικής (Εσθονία και Λιθουανία) έχουν αναγνωρίσει τους πρώην συνεργάτες των ναζιστικών κατοχικών στρατευμάτων ως “μαχητές της απελευθέρωσης από τον σοβιετικό ζυγό”.  Το αποτέλεσμα είναι, οι προδότες της πατρίδας τους να απολαμβάνουν σήμερα “τιμητικές” συντάξεις και άλλες κοινωνικές παροχές.

Την Άνοιξη του 2015 ακολούθησε και η Ουκρανία, η οποία νομοθέτησε την “αναγνώριση” των ουκρανικών φασιστικών οργανώσεων που συνεργάστηκαν με τους ναζί και οι οποίες διέπραξαν μαζικές σφαγές αμάχων, τόσο στην κατεχόμενη Ουκρανία, όσο και στην ανατολική Πολωνία.

Αυτά μεταδίδουν ανταποκρίσεις πρακτορείων ειδήσεων από τη Λετονία.

Στα ίδια αυτά κράτη οι ρωσσικής καταγωγής κάτοικοι στερούνται βασικά δικαιώματα εν ονόματι της δημοκρατίας. Χάριν αυτών των κρατών, οι σχέσεις Ρωσσίας - Δύσης έφτασαν σε σημείο επικίνδυνο για τη γη ολόκληρη. Την ίδια ώρα στη Δυτική Ευρώπη πανηγυρίζουν, λέει, γιατί η ακροδεξιά στην Ολλανδία τερμάτισε μόλις δεύτερη στις τελευταίες εκλογές.

Και ρωτώ: Γιατί ο μέσος Ευρωπαίος, απελπισμένος από ένα σωρό προβλήματα ως επακόλουθο της κρίσης, άνεργος, άστεγος και άλλα πολλά να πιστέψει ότι όντως οι Βρυξέλλες, ανησυχούν από την άνοδο της ακροδεξιάς όταν παρέχεται πλήρης στήριξη σε τέτοιες κρατικές δομές στις υπο αναφορά χώρες;  Γιατί θα πρέπει να αποδεκτεί τη θεωρία ότι ο εγχώριος ακροδεξιός είναι επικίνδυνος αλλά ο υιοθετημένος από τις επίσημες κυβερνήσεις χωρών της ανατολικής Ευρώπης δεν είναι επικίνδυνος, αλλά τουναντίον είναι και χρήσιμος στον αγώνα κατά του υπέρτατου εχθρού, ο οποίος είναι η Ρωσσία;

Προφανώς αυτή η πολιτική των δύο μέτρων και σταθμών απέναντι στην ακροδεξιά, εντός της Ευρωπαϊκή Ένωση, τη μόνη που εξυπηρετεί είναι τη ακροδεξιά. Στη σημερινή Ευρωπαϊκή Ένωση, που πλήττεται από τέτοια κρίση η οποία οδηγεί στην υιοθέτηση της ιδέας της Ευρώπης των πολλαπλών ταχυτήτων, και του κινδύνου το Brexit να έχει συνέχεια και αλλού, η στάση απέναντι στην ακροδεξιά, που στοχεύει στη διάλυση της Ένωσης πρέπει να είναι σταθερή, συνεπής και ενιαία. Δεν χωρούν διακρίσεις για ανιστόρητους λόγους. Ας μην ξεχνούν κάποιοι ότι αυτή η... διακριτική στάση απέναντι στο φασισμό τη δεκαετία 1920-1930, άνοιξε το δρόμο στην προέλαση και επικράτηση του πιο απάνθρωπου και καταστροφικού καθεστώτος στην ιστορία της ανθρωπότητας: του ναζο-φασισμού.

Υπάρχει βέβαια και μια άλλη πτυχή του θέματος, που πρέπει να απασχολεί πρώτιστα και τις κοινωνίες και τις ηγεσίες των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης:  Πού μπορεί να οδηγήσει  τον κόσμο -και όχι μόνο την Ευρώπη- η συνεχής άνοδος της ακροδεξιάς, τόσον στο δυτικό τμήμα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όσον και στο ανατολικό;

Τα ιστορικά διδάγματα, κατά τη γνώμη μου, δίνουν απάντηση καθαρή:  Σε ένα νέο πόλεμο. Μόνο που αυτή τη φορά -αν οδηγηθούμε εκεί- θα είναι και ο τελευταίος. Γιατί το λέω; Να θυμίσω ότι για πρώτη φορά έκανα νύξη για ένα τέτοιο ενδεχόμενο στην ομιλία μου στην Βουλή, συζητώντας τους προϋπολογισμούς του 2008. Τότε η εκτίμηση μου βασίστηκε στην ανάλυση της οικονομικής κρίσης, η οποία είχε ξεσπάσει στις ΗΠΑ το 2006 και έκανε τα πρώτα βάναυσα βήματα της στην Ευρώπη το 2008.

Σήμερα έχουν προστεθεί, δυστυχώς, περισσότεροι λόγοι. Πρώτος και χειρότερος, η όξυνση των σχέσεων ΗΠΑ- Ρωσσίας και Ρωσσίας - Ευρωπαϊκής Ένωσης και ο σκληρώτατος ανταγωνισμός μεταξύ Δύσης και Κίνας. Προστέθηκαν σ΄ αυτές τις οξείες αντιπαραθέσεις, πέραν από οικονομικές, διπλωματικές, εμπορικές και πολιτικές συγκρούσεις και θερμές συγκρούσεις. Με αποκορύφωμα τις μάχες στα εδάφη της Ουκρανίας και της Συρίας. Η αντιπαράθεση βρίσκεται στο κίτρινο. Ένα βήμα πρίν το κόκκινο, και ας μην γίνεται εύκολα κατανοητό. Ούτε και τότε, δυστυχώς, γινόταν εύκολα κατανοητό. Και εννοώ τη δεκαετία του 1930.  Δεν έβλεπαν οι πολλοί ότι ο πόλεμος ερχόταν. Αλλά, δυστυχώς, ήλθε.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση,  λοιπόν, και για λόγους εσωτερικούς και για λόγους δικής της επιβίωσης και υπαρξής, αλλά και γιατί δια της ιδρυτικής της πράξης στοχεύει την ειρήνη, θα πρέπει να γίνει πρωταγωνιστής αυτής της προσπάθειας. Με πολιτικές στο εσωτερικό της -από τη μια- που θα σταματήσουν την άνοδο της ακροδεξιάς και με μια στοχοπροσηλωμένη φιλειρηνική εξωτερική πολιτική, από την άλλη. Δεν χωρούν αναβολές αλλά ούτε αναστολές.