• “Ολοκληρώθηκε με επιτυχία η συνάντηση εμπειρογνωμόνων”, δήλωσε χθες ο Έσπεν Μπαρθ Έιντα
Αυτό που -μετά τη Διάσκεψη της Γενεύης- πολυδιαφημίσθηκε ως πρόοδος, τελικά δεν είναι τίποτε άλλο παρά μόνο μια τριήμερη σύναξη -στο Μοντ Πελεράν- εμπειρογνωμόνων με χαμηλές προσδοκίες. Με μέγιστη προσδοκία την ετοιμασία κειμένου εργασίας που θα περιλαμβάνουν απαντήσεις του κάθε μέρους στο κεφάλαιο της ασφάλειας και των εγγυήσεων.
Αυτό ανέφεραν στην “Κ” διπλωματικές πηγές, τονίζοντας πως: εκείνο που περισσότερο έχει σημασία σήμερα -μετά τις 12 του Γενάρη- είναι η σκλήρυνση, καθ’ όλη τη βδομάδα που πέρασε, της τουρκικής στάσης. Τόσο στην ίδια την Άγκυρα, όσο και στα κατεχόμενα. Με θέσεις ιδιαιτέρως ακραίες και άτεγκτες, που -στο βαθμό που δεν πρόκειται για δηλώσεις τακτικής- παραπέμπουν εκ προοιμίου σε αδιέξοδο την όποια συνέχεια της διαδικασίας σε επίπεδο πολιτικό.
Πάντως, η επόμενη μέρα της Διάσκεψης της Γενεύης βρήκε το εσωτερικό μέτωπο σε “εμπόλεμη κατάσταση”, με τον πρόεδρο να ζητά “ανακωχή” και ενότητα. Ωστόσο, από πλευράς κυβέρνησης, για την διαδικασία σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων στο Μοντ Πελεράν -η οποία τέλειωσε χθες, μια μέρα νωρίτερα απ’ ότι προγραμματιζόταν- φαίνεται ότι κρατούσαν όλοι μικρό καλάθι. Με τον κυβερνητικό Εκπρόσωπο να δηλώνει την Τετάρτη ότι στόχος των συναντήσεων είναι “να προκύψει έγγραφο εργασίας που να επιτρέπει τη συνέχεια της διάσκεψης για την Κύπρο σε πολιτικό επίπεδο με θετικές προοπτικές για κατάληξη”.
Άλλο, βέβαια, αν ο ειδικός σύμβουλος του Γενικού Γραμματέα του ΟΗΕ, Έσπεν Μπαρθ Έιντα, δήλωσε χθες ότι η συνάντηση “ολοκληρώθηκε με επιτυχία”. Αυτό, τόνισαν στην “Κ” διπλωματικές πηγές θα φανεί στην πορεία. Όταν, δηλαδή, η Διάσκεψη της Γενεύης θα συνέλθει εκ νέου σε πολιτικό επίπεδο.
Στο μεταξύ, εν μέσω όλων αυτών, υπήρξε αυτή τη βδομάδα και μια σημαντική παρέμβαση από τον Σεργκέι Λαβρόφ, ο οποίος κατήγγειλε άρνηση να στηριχθεί η ιδέα της Διάσκεψης με συμμετοχή των μόνιμων μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας, υπογραμμίζοντας συνάμα πως: οι πιο ικανοποιητικές εγγυήσεις για μια ενοποιημένη Κύπρο είναι οι εγγυήσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας.
“Ολοκληρώθηκε με επιτυχία”...
Όπως προαναφέραμε, η συνάντηση των εμπειρογνωμόνων ολοκληρώθηκε μια μέρα νωρίτερα, με τον ειδικό σύμβουλου του Γ.Γ. του ΟΗΕ να εκδίδει γραπτή δήλωση, αναφέροντας πως αυτή ολοκληρώθηκε με επιτυχία.
Στη δήλωσή του ο κ. `Ειντε αναφέρει πως οι συναντήσεις στο Μοντ Πελεράν διεξήχθησαν σε θετικό πνεύμα και πως οι συμμετέχοντες συμφώνησαν να μην αποκαλύψουν λεπτομέρειες των συζητήσεών τους, καθώς οι εργασίες τις Διάσκεψης δεν έχουν ακόμα ολοκληρωθεί.
Όπως σημειώνει ο κ. Έιντε “η Διάσκεψη για την Κύπρο πραγματοποίησε τη δεύτερη της σύνοδο στο Μοντ Πελεράν, στην Ελβετία, στις 18-19 Ιανουαρίου σε επίπεδο των τεχνοκρατών και εμπειρογνωμόνων”, για να προσθέσει πως: “Η ομάδα εργασίας, που ιδρύθηκε κατά τη διάρκεια της συνάντησης υψηλού επιπέδου στη Γενεύη στις 12 Ιανουαρίου, ολοκλήρωσε με επιτυχία τους την εργασία της, με βάση τους όρους εντολής που της είχαν ανατεθεί από τη Διάσκεψη, και συγκεκριμένα τον προσδιορισμό συγκεκριμένων ερωτημάτων σε σχέση με το θέμα της ασφάλειας και των εγγυήσεων και των μέσων που χρειάζονται για αντιμετώπισή τους”.
Αναφέρει ακόμη πως “οι συναντήσεις διεξήχθησαν σε θετικό πνεύμα”, και “οι συμμετέχοντες συμφώνησαν να μην αποκαλύψουν λεπτομέρειες των συζητήσεών τους, καθώς οι εργασίες τις Διάσκεψης δεν έχουν ακόμα ολοκληρωθεί”, καταλήγει η δήλωση.
Από δημοσιεύματα στον τ/κ τύπο, ωστόσο, διέρρευσε ότι στο Μοντ Πελεράν η συζήτηση είχε χωριστεί σε τέσσερα κεφάλαια, τα ποία σύμφωνα ε την “Χαβαντίς” είναι: 1/. η διασφάλιση του συντάγματος, 2/. η επίβλεψη εφαρμογής της συμφωνίας που θα υπογραφεί, 3/. εσωτερική ασφάλεια και 4/. εξωτερική ασφάλεια. Παράλληλα η εφημερίδα πρόβλεψε συζήτηση σε γενικές γραμμές για το θέμα των εγγυήσεων όσον αφορά “τον αριθμό στρατιωτών και η διοίκηση του στρατού της Τουρκίας και της Ελλάδας που θα βρίσκεται στην Κύπρο”.
Παραλήρημα αδιαλλαξίας
Εκείνο, ωστόσο, που έχει σημασία είναι το παραλήρημα -κατά ριπάς- αδιαλλαξίας τόσο από τ/κ πλευράς, όσο και από την Άγκυρα. Με τελευταίο τέτοιο δείγμα τον Τούρκο πρωθυπουργό, Μπιναλί Γιλντιρίμ, να δηλώνει ενώπιον της τουρκικής εθνοσυνέλευσης χθες ότι: “Δεν τίθεται θέμα συζήτησης των αποτελεσματικών εγγυήσεων και της ασφάλειας της Τουρκίας στην Κύπρο” και συνάμα να χαράζει οδικό χάρτη για την μετέπειτα πορεία:
“Αν γίνει κάτι στο θέμα της οικονομικής διάστασης, θα υπάρξουν λεπτομέρειες για το πως θα ξεπεραστούν οι διαφορές”, είπε και πρόσθεσε: “Τώρα στις διαπραγματεύσεις βολιδοσκοπούν ο ένας τον άλλο. Ποιος και πόσο θέλει. Όταν ωριμάσουν τα πράγματα οι συνομιλίες θα γίνουν σε πιο υψηλό επίπεδο. Δεν βλέπουμε πρόβλημα, για μας είναι πολύ καθαρό. Για να μην επιστρέψουμε στην κατάσταση της δεκαετίας 60-70 στην Κύπρο δεν τίθεται θέμα συζήτησης των αποτελεσματικών εγγυήσεων και της ασφάλειας της Τουρκίας. Να υπάρξει δίκαιη διακυβέρνηση, να διασφαλιστούν τα δικαιώματα των κοινοτήτων, να διασφαλιστούν οι τέσσερις ελευθερίες. Αναφερόμαστε σε μια ενοποιημένη Κύπρο. Όταν αυτή η συμφωνία διασφαλιστεί, η Τουρκία από πλευράς Κύπρου πρέπει να τύχει συμπεριφοράς σαν να έχει μπει στην ΕΕ”.
Δηλώσει, βέβαια, έκανε και ο Τουρκοκύπριος ηγέτης, ο οποίο κατ’ επανάληψη έθεσε τις κόκκινες γραμμές της τ/κ πλευράς, εμμένοντας τόσο στις τουρκκές εγγυήσεις και την παρουσία τουρκικού στρατού,όσο και στην εκ περιτροπής προεδρία. Παράλληλα δηλώνει ότι ο χάρτης που έδωσε η ε/κ πλευρά έιναι απαράδεκτος, δηλώνοντας πως: “Δεν υπάρχει ούτε ένας Τουρκοκύπριος ο οποίος θα αποδεχόταν τον χάρτη αυτό”! (λεπτομέρειες στις επόμενες σελίδες)
Η παρέμβαση Λαβρόφ
Στο μεταξύ, όπως προαναφέραμε, παρέμβαση στο Κυπριακό έκανε αυτή τη βδομάδα κι ο Ρώσος υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, σημειώνοντας πως:
Οι πιο ικανοποιητικές εγγυήσεις για μια ενοποιημένη Κύπρο είναι οι εγγυήσεις του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και όχι οι εγγυήσεις μιας χώρας ή δυο- τριών χωρών. Τη θέση αυτή του Κρεμλίνου ο Ρώσος ΥΠΕΞ, Σεργκέι Λαβρόφ, εξέφρασε απαντώντας σε σχετική ερώτηση κατά τη διάρκεια της ετήσιας συνέντευξης Τύπου, στη Μόσχα, και σχολιάζοντας τις εργασίες της πρόσφατης Διάσκεψης, στη Γενεύη.
Ο επικεφαλής της ρωσικής διπλωματίας τόνισε πως Έλληνες και Κύπριοι συνομιλητές συμφώνησαν με τη ρωσική θέση, ωστόσο κάποιοι μετέχοντες αρνήθηκαν να στηρίξουν την ιδέα της Διάσκεψης με συμμετοχή των πέντε μόνιμων μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας. "Αυτό πιστοποιεί πως κάποιοι δεν επιθυμούν την εκδοχή σύμφωνα με την οποία την ασφάλεια της Κύπρου εγγυάται το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ και όχι κάποια χώρα χωριστά ή δυο- τρεις άλλες. Θεωρώ ότι αυτό δεν είναι σωστό", καταλήγει ο κ. Λαβρόφ.
Προπέτασμα καπνού οι αντι-ρωσικοί υπαινιγμοί λέει η Ζαχάροβα
Στο μεταξύ, σε μια άλλη εξέλιξη, για αντι-ρωσικούς υπαινιγμούς που αποτελούν προπέτασμα καπνού για τα πραγματικά προβλήματα που χρειάζεται να αντιμετωπιστούν στο πλαίσιο μιας διευθέτησης του Κυπριακού κάνει λόγο η εκπρόσωπος του ρωσικού Υπουργείου Εξωτερικών Μαρία Ζαχάροβα, σε μια σειρά αναρτήσεων του ρωσικού ΥΠΕΞ για την Κύπρο στο twitter.
Η κ. Ζαχάροβα αναφέρει πως “είμαστε έκπληκτοι από τα αντι-ρωσικά σχόλια στα κυπριακά μέσα ενημέρωσης, μετά τις συνομιλίες για διευθέτηση του Κυπριακού”, προσθέτοντας πως “η διευθέτηση θα διαρκέσει εάν αντικατοπτρίζει τη θέληση των Ε/κ και των Τ/κ και γίνει αποδεκτή από το κυπριακό έθνος”.
Τέλος, σημειώνει επίσης πως “αναπτύσσουμε με επιτυχία τις σχέσεις μας με την Κύπρο και πιστεύουμε ότι θα συνεχίσουν να ενδυναμώνονται εάν επανενωθεί το νησί”.