Ο καθένας, ο κανένας και η οπτική γωνία

Την ίδια στιγμή η τεχνολογία ξεπερνάει την επιστημονική φαντασία και σε κάνει να φαντάζεσαι πως ο κόσμος θα μπορούσε να είναι και βολικότερος και ωραιότερος. Για παράδειγμα, τις προάλλες οι Κινέζοι ανακάλυψαν ένα λέιζερ που μπορεί να σημαδέψει και να χτυπήσει ένα ντρόουν, όχι για να το καταρρίψει αλλά για να του γεμίσει την μπαταρία του! Κι αυτό να συνεχίσει να πετάει. Μεταφέροντας φάρμακα ή μεταφέροντας όπλα; Και εδώ μπαίνει το αριστοτέλειο πολιτικό ζώο άνθρωπος, ο ηνίοχος του πλατωνικού άρματος, που μπορεί και πρέπει να αποφασίζει αν η εξέλιξη είναι ευλογία ή κατάρα.

Και καλά ο ανοιχτομάτης διοπτροφόρος νάρκισσος υπουργός, που θέλει να βλέπει τα πάντα και τους πάντες, αλλά δεν μπορεί να είναι ο μόνος υπεύθυνος που οι πάντες γύρω μας εθελοτυφλούν και φοράνε ωτασπίδες μπροστά σε μια οφθαλμοφανέστατη γενίκευση του πολέμου. Ενός πολέμου που είτε είναι είτε φαίνεται φριχτά παγκοσμιοποιημένος και ανοίγει άπειρα μικρά και μεγάλα μέτωπα όπου Γης, με καταστροφικές επιπτώσεις για τους λαούς. Δεν μπορείς να μην αγανακτήσεις όταν βλέπεις τα κόπια σου να καταρτίζουν πολεμικούς προϋπολογισμούς τριετίας και να μη μένει φράγκο για τον εχθρό μες στο χωράφι και στην πόρτα σου, μες στο βουνό και στον κάμπο σου, που 'ναι η φωτιά, η λαίλαπα του Αιόλου, η ξηρασία και η λειψυδρία που ακονίζουν το δρεπάνι του Χάροντα.

Λίγο να βλεφαρίσει κάποιος σαν άνθρωπος και βλέπει πως καμιά τεχνολογία δεν κατευθύνεται εδώ και πάμπολλες καπιταλιστικές δεκαετίες σε ευφάνταστα και πανίσχυρα πυροσβεστικά μέσα, ή σε τεχνολογίες συλλογής διατήρησης κατεύθυνσης και ανακατεύθυνσης των υδάτων. Χωρίς έξυπνα γυαλιά γιατί να μην μπορεί να φανταστεί κάποιος ειδικά θηριώδη πυροσβεστικά σκάφη, που να μπορούν να ρίχνουν αβλαβή για την υγεία ειδικά επιβραδυντικά υλικά. Γιατί να μην υποθέτει κανείς επί τη βάσει λόγου γνώσεως ότι υπάρχουν μέθοδοι πρόκλησης βροχής, προληπτικής ή θεραπευτικής, και μικρές ή και μεγάλες μονάδες αφαλάτωσης, όπου ο κίνδυνος να μείνουν απότιστες οι γλάστρες και κορακιασμένα τα ζα είναι άμεσος και επικείμενος ως θάνατος.

Οσο μένουμε κολλημένοι σ' αυτό το ρηχό κλισέ που αναπαράγει νοσηρά «εγώ» και έχει πάρει τη μορφή ενός ολέθριου επικοινωνιακού μονόδρομου, «είναι θέμα οπτικής γωνίας», τόσο θα κουτουλάμε με τη συμφορά, θα συχνάζουμε σε κηδείες και θα βυθιζόμαστε στην άγνοια και την αβουλία. Ποιος θα φανταζόταν ότι ένας κόμβος παραγωγής δεδομένων ή κρυπτονομισμάτων απαιτεί Ενέργεια και νερό, αγαθά ικανά να συντηρήσουν ολόκληρες πόλεις και χωριά. Ητανε στραβό το κλίμα, το 'φαγε ο καπιτάλας γάιδαρος, το ιδιωτικοποίησε για να μπορεί να το καταστρέφει και να το ...σώζει κατά το δοκούν της τσέπης του.

Οπως και να το κάνουμε, σε κείνο το περίφημο θεατρικό «Ανθρωποι και ποντίκια» η δύναμη είναι στη συνειδητοποίηση του ΚΑΙ. Δηλαδή στο τι ακριβώς ενώνει αυτός ο συνδετικός σύνδεσμος. Ετσι, αν συνδέσει κανείς τη Φύση και τον Ανθρωπο ο σύνδεσμος είναι η διαχείριση των πόρων και η κατοχή των μέσων για την επάρκεια ή τη σπατάλη τους. Κι έτσι η περισσευάμενη ελληνική μικροπολιτική φαιά ουσία, αυτό το καλοκαίρι, καταναλώνεται στη γνησιότητα της Οδύσσειας σ' ένα φιλμ που πληρώνουν χιλιάδες επί χιλιάδων να το δουν, πιστεύοντας ότι τους ανήκει ένα έπος που δεν έχουν διαβάσει. Κι έτσι τρέχει ανενόχλητη η άλλη Οδύσσεια, ενός φοβερού και τρομερού πολέμου, τωρινού και πραγματικού, που δυστυχώς δεν θα το γλιτώσει ο Καθένας που δηλώνει Κανένας.

* «Ριζοσπάστης» [Από τη στήλη «Πατριδογνωμόνιο», έκδοσςη:  Σάββατο 1 Αυγούστου 2026 - Κυριακή 2 Αυγούστου 2026]